Асоцијација на Финансиски Друштва на Северна Македонија
  • English
  • Македонски
  • Shqip

Одблиску со членките на АФД: СН Финансии – Интервју со Никола Јошевски, Генерален директор на СН Финансии

Кои се СН Финансиско друштво?

ФД “СН Финансии ” ДОО Битола  започна со работа во 2016 година како дел од СН групацијата која функционира од 2014 година. Идејата за негово создавање произлезе од група професионалци, докажани во осигурителниот, банкарскиот сектор, и воопшто во бизнисот кои внимателно предвидувајќи го развојот на бизнисот во нашата држава и слушајќи што клиентите сакаат заклучија дека потребата од одговорен и сигурен партнер е секојдневна неопходност на граѓаните.  Целта ни беше да формираме посветена компанија, чија стратегија ќе биде поставена на оние елементи кои клиентите најмногу ги ценат, а тоа е стабилност, профитабилност, раст и иновации. Четирите столба на кои ФД “СН Финансии ”  ДОО Битола функционира. Секојдневно делуваме добро во име на клиентите, но и како општествено одговорна компанија кон заедницата. Сакаме задоволни клиенти, а со својата транспарентна и тимска работа негуваме однос кој се темели на доверба и взаемно почитување. Успехот е во нашите 30 вработени низ цела Македонија, заслужни во сегментот на работа и со население и со компании.

Современите решенија, информатичката технологија која ја имплементираме и прилагодените понуди на продукти за овој стандард, наменети за кредитирање заедно со тимот, ја чинат  ФД “СН Финансии ”   вистински партнер.

Зошто СН финансии е членка на АФД?

Да се припаѓа на асоцијација која има заеднички интереси и работи на наше унапредување, за нас во ФД “СН Финансии ”  е значајна работа.  Кога целите кон врвен развој на компанијата, сакате да се опкружите со истомисленици кои исто како вас сакаат напредок во оваа индустрија и таргетираат секогаш подобри резултати. Тука конкуренцијата се става во сенка, зошто паметните менаџери во оваа бранша добро знаат дека делувањето во иста рамка која ја предвидел регулаторот е можна со взаемна, професионална и посветена работа, базирана на високи етички стандарди. Истовремено, членувањето значи и почит на другиот, еднакви пазарни услови, респект кон начелата за самостојност, независност во работењето и слободно пазарно делување без ограничување на конкуренцијата во овој сектор. Не е само бенефит, туку е и чест да се биде член во АФД.  Конечно членувањето во оваа асоцијација, значи и лобирање и јавно застапување во интерес на подобри финансиски услуги кон населението.

Дали правното и бизнис опкружување во Македонија дава можности за развој на небанкарскиот финансиски сектор?

Небанкарскиот финансиски сектор е поширок сектор и опфаќа институции кои се добро етаблирани во нашата земја, како што се осигурителните компании и пензиските фондови, но опфаќа и една млада индустрија, која е во зачеток, а тоа се финансиските друштва. Јас како управител и косопственик на “ФД СН Финансии ” ДОО Битола, можам да говорам токму за нив.

Оваа индустрија е регулирана со законот за финансиски друштва кој стапи во сила во декември 2010 година. Но, иако законот е во сила веќе 10 години, експанзијата на финансиски друштва се случува последните неколку години. Сведоци сме на основање на голем број на финансиските друштва, во последните години. Законот за Финансиски друштва даде иницијална можност за почетен развој на овој дел на небанкарскиот финансиски сектор, но за вистинска експанзија на финансиските друштва, а и креирање на успешни  Finтech  компании кои подоцна ќе се шират и надвор од границите на нашата земја, потребни се и измени на други закони како што е законот  за платежни услуги и платни системи што ќе им овозможи на финансиските друштва поголем број на можности за развој и раст, а со тоа ќе им обезбеди на населението во нашата држава, поквалитетни и поевтини услуги.

Со кои предизвиците се соочувате како финансиско друштво основано со домашен капитал во Битола?

Нашето мото е “ НЕМА НЕЗНАМ, НЕМА НЕМОЖАМ“, а нашата организациска култура е секогаш прво насочена да гледа кон можностите.

Луѓето, генерално кога ги прашувате за предизвици, мислат на пречки.

Нашата филозофија во ФД “СН Финансии ”  е да се прилагодиме на условите, кои реално не ни даваат целосни можности да го постигнеме својот полн деловен потенцијал кој го поседуваме. Некогаш се регулативите, некогаш се луѓето, а некогаш ситуациите кои не можеме да ги предвидиме, како што е и здравствената криза која го погоди светот.

Но, токму тој наш концепт кој го користиме во менаџирање и носење на одлуки е насочен кон брзо и ефикасно прилагодување на условите и решавање на проблемите.

Ова е нова индустрија, па оттука и миговите кога имаме пречки да се развиваме брзо, зошто опкружувањето не е подготвено да го фати чекорот со овие глобални трендови кои финансиските институции ширум светот ги етаблира на важни позиции во едно модерно општество, ги надминуваме со брзи и креативни решенија. Тука зборуваме за решенија кои ни овозможуваат брз технолошки развој, поевтини и побрзи услуги од оние на кои досега беше навикнато населението, полесна достапност до нашите финансиски услуги…

Ние вложуваме многу во технологија што ни овозможува голем дел од нашите услуги да ги нудиме онлајн. Оттука, КОВИД-19 кризата ја дочекавме “на нозе”, што би се рекло. Затоа, секогаш ќе верувам во инвестирање во технологија и во квалитетни човечки ресурси, кои гледаат напред и делуваат во правец да се спречат ризиците или да се сведат на минимум. Многумина ме прашуваат, како е од Битола да се обезбедат високостручни кадри во овие специфични професии кои нас нѐ интересираат? Одговорот е дека Битола има одличен потенцијал, универзитетски град со факултети кои продуцираат одлични кадри. Ова е и некој “природен”  IT hub, во кој има многу компании кои се лоцирани тука, токму заради мозокот на некои млади брилијантни луѓе, заради опкружувањето да се функционира во помала средина и во град кој ги има сите предности на голем град, но е функционален како мал град. Брзо се стигнува на работа, животните трошоци се помали, опкружени сме со природа: планини, езера, па и море на час и половина. Американците токму во такви предели, наменски формирале зони во кои ќе се сместуваат вакви бизниси на новото време.  Ако се гледа во потенцијал, гледам убава иднина на Битола, што значи локацијата не ни е хендикеп, напротив…предност е.

А, ако зборуваме од аспект на генералните проблеми со кои се соочуваат и другите финансиски друштва во нашата држава, тоа би бил список кој би го изрецитирал секој менаџер во оваа бранша: немањето евтини и  стабилни извори на капитал, прилагодување на нашето работење на услови за време на пандемија, унапредување на технолошките процеси и едукација на населението за онлајн користење на нашите услуги и слично. На овие теми, сите ние членки на АФД треба заеднички да работиме, да лобираме и јавно да ги застапуваме проблемите за кои бараме решение и подобар бизнис амбиент.

Каде ја гледате иднината на финтек индустријата во пост-корона економската слика на Македонија?  

Финтек индустријата во нашата земја дефинитивно ќе оди напред. Пандемијата која ни се случува во изминатите месеци е еден вид  на акцелератор кој драстично го забрза развојот на оваа индустрија. Сите увидоа што значи бизнисите да нудат онлајн услуги.  И што значи, ако тоа го нема. Ова е и добра подготовка за населението да разбере зошто неколку години водевме кампањи зошто е добро да бидат наши клиенти. Штедат и време и пари, а денес го чуваат и здравјето на тој начин. За жал, со епидемијата многумина разбраа дека е време да се префрлат на онлајн услуги, кои ние како ФД “СН Финансии ” ги нудиме од првиот ден, а сега пак подготвени сме за нови продукти кои ќе го поедностават животот во новото „нормално“. Бизнис опкружувањето во коешто ќе осамнеме кога пандемијата ќе приврши – што може да е за една, две или три години – ќе биде многу поразлично од времето пред кризата. Мора да гледаме напред.

Затоа јас често повторувам дека финансиските друштва се тука да ја стимулираат потрошувачката моќ на населението и во време на криза. Останувам цврсто на премисата дека микро-кредитирањето е суштински важно за секое општество. Ги таргетира ранливите групи, поттикнува вработување, придонесува кон подобрување на животниот стандард на лицата кои немаат пристап до традиционалните извори на финансирање, што конечно придонесува до економско и социјално јакнење, па и финансиска инклузија.

Во светот, овој наш сектор фантастично брзо расте и ја шири лепезата на услуги со една единствена цел, а тоа е да го унапреди квалитетот на услуги и да ја шири својата достапност до што поголем број на граѓани.

А, во ваква светска здравствено-економска криза, ова наше банкарство од сенка-како развиениот свет ги нарекува финансиските друштва, може да одигра и тоа како, витална улога.

Само да појаснам, што значи тоа банкарство од сенка. Со појавата на небанкарските институции во 2011 година во Македонија започна примената на финансиската инклузија, за која развиениот свет одамна знае и ја применува, а на овој терен таа либерализација беше неопходна со една единствена цел – унапредување на финансиското работење на пазарот во целина, бидејќи на клиентите им стојат на располагање повеќе опции за задоволување на нивните финансиски потреби од различен карактер.

Сега, како никогаш порано, овој сектор ќе биде значаен за ублажување на економската криза која допрва доаѓа. Во Република Северна Македонија се регистрирани 28 финансиски друштва кои извршуваат повеќе финансиски активности како што се издавање на кредити, издавање на картички, гаранции и факторинг.

Дека овој сектор има голем комерцијален, но и развоен потенцијал покажува и едно истражување на познатата светска ревизорско-консултантска компанија EY, која утврди дека 1/3 од потрошувачите ширум светот користат две или повеќе Fintech услуги, што е одлична статистика. Ова се параметри од пред пандемијата. Така што сигурен сум дека на крај на 2020 година бројките ќе бидат многу поголеми. Во оваа индустрија само во 2016 година биле инвестирани 17,4 милијарди долари. Во 2019 таа сума е драстично мултиплицирана, што значи многу се инвестира. Во истото истражување акцентирано е кои се државите низ светот во кои се оди напред футуристички, а каде се тапка во место.

Оттука е креирана и една Regtech ( Regulatory Technology) алатка која мапира на кои земји и на кои прогресивни компании во тие земји треба да им се помогне во постигнувањето на можностите кои ги дава оваа индустрија.

Сакам Македонија во 2021 година да биде на листата на држави во која фундаментално се подобрени финансиските услуги во интерес на корисниците.

 

 

Сподели:

Потпишан меморандум за соработка помеѓу МАСИТ и АФД: Со заеднички активности и проекти кон унапредување на дигиталната и финансиската писменост на граѓаните

Со цел промоција и развој на ИКТ и финтек индустријата во Република Северна Македонија, подобрување на квалитетот на финтек услугите, како и подигање на јавната свест на населението за финансиските услуги, АФД Асоцијација на Финансиски Друштва и Стопанската комора за информатички и комуникациски технологии – МАСИТ, потпишаа Меморандум за Соработка, во кој се поставени основите на идната заедничка соработка.

„Потпишувањето на овој Меморандум за Соработка е еден од клучните чекори во здружувањето на напорите на нашите две организации кон унапредување на финтек и ИКТ индустријата во Република Северна Македонија. Се надеваме на успешна соработка во интерес на двете страни, но уште повеќе од интерес на нашите граѓани кои ќе ги позлуваат придобивките од заедничките активности и проекти на полето на финтек, дигитализација и едукација на населението за дигиталните услуги. Веруваме дека со заеднички сили уште повеќе ќе придонесеме кон подигнување на јавната свест за придобивките од користење на технологијата, особено во услови на забрзана миграција кон дигитализацијата  – изјави Јана Никодиновска, Генерален Секретар на АФД.

„Во време на постојана дигитална трансформација, глобализација и зголемена употреба на дигиталните услуги, потребата од спојување на ИКТ компаниите и компаниите од финтек индустријата станува неопходна. Особено во овој специфичен период за сите нас, предизвикан од корона вирусот, спојувањето и заедничкиот настап на овие два сектори, а сѐ со цел, олеснет живот на граѓаните, е клучно за непречено продолжување на секојдневниот живот. Искрено се радуваме за престојните заеднички проекти и активности помеѓу МАСИТ и АДФ“, изјави Анита Никова, Извршен директор на МАСИТ

 

* * *

За АФД

Асоцијацијата на финансиски друштва на Северна Македонија и нејзините членки ФД Тиго Фајнанс, ФД Кредисимо, ФД М-Кеш, СН Финансиско друштво, ФД Мого и ФД Дигитал фајнанс, вложува големи напори за обезбедување унифицирани стандарди за квалитет на индустријата, еднаквост и етика, промоција на сигурни, општествено одговорни и одржливи практики на кредитирање, промоција на можностите што ги нудат небанкарските финансиски технолошки решенија, а кои ќе бидат од корист на поединците и општеството, како и изградба на конструктивен дијалог и дизајнирање среднорочна стратегија за одржлив развој на индустријата заедно со надзорните органи, регулаторот и законодавецот во државата. Повеќе информации за АФД се достапни на веб страницата www.afd.mk

 

За МАСИТ

Стопанска комора за информатички и комуникациски технологии – МАСИТ ја претставува Македонската ИКТ индустрија и ги промовира и застапува бизнис интересите на ИКТ компаниите со цел унапредување и развој на ИКТ индустријата и бизнис опкружувањето.

Комората ги претставува компаниите кои работат со широк спектар на ИКТ производи и услуги во Македонија и од своето основање во 2000 година, како непрофитна и волонтерска институција, на своите компании членки им овозможува пристап до информации, едукација, правни совети, соработка, вмрежување и промоција на домашно, регионално и меѓународно ниво, се со цел унапредување и развој на ИКТ индустријата. МАСИТ соработува регионално и интернационално со други организации и асоцијации. Региoнално МАСИТ соработува со сите ИКТ Асоцијации од регионот на ЈИЕ (Југо-Источна Европа), и е член на Balkan and Black Sea Cluster Network. Интернационално МАСИТ e членка на World Information Technology and Services Alliance – WITSA (www.witsa.org) од мај 2005. Повеќе информации за МАСИТ се достапни на веб страницата www.masit.org.mk

 

 

 

 

Сподели:

Средба Асоцијација на финансиски друштва со Народна Банка и Министерство за Финансии: Преку унапредување на финансиската писменост до поквалитетно ползување на финансиските услуги од граѓаните

Вчера, 5 август 2020 година, претставници на Асоцијацијата на финансиски друштва на Северна Македонија предводени од генералниот секретар на Асоцијацијата, Јана Никодиновска, остварија работна средба со претставници од тимот за финансиска писменост од Народната Банка и Министерството за Финансии на Република Северна Македонија.

Генералниот секретар на Асоцијацијата ги презентираше активностите и заложбите на АФД за подигнување на нивото на финансиска писменост на граѓаните како една од основните цели на Асоцијацијата. На средбата се дискутираше за состојбите во нашата земја поврзани со нивото на финансиска писменост на населението и познавањето на финансиските услуги, како и потребата за понатамошни напори на национално ниво за унапредување на оваа област.

Како заклучок од средбата беше потврдена подготвеноста за соработка во насока на унапредување на финансиската писменост во рамките на Националната стратегија за финансиска едукација и финансиска инклузија на населението која е во подготовка, чии носители ќе бидат регулаторните органи, со поддршка и придонес од страна на соодветните чинители во финансискиот сектор.

Асоцијацијата на Финансиски друштва останува посветена кон својата мисија да се создаде одговорна пракса, со цел долгорочна соработка и позитивна оценка од страна на потрошувачите и институциите за регулирање на пазарот, истовремено објаснувајќи ги на пошироката јавност различните можности што може да ги обезбедат финансиските друштва кои користат FinTech за развој на поединци и на општеството како целина.

Сподели:

Интервју со Маја Кадиевска-Војновиќ: Финтек индустријата во Македонија и улогата на небанкарскиот финансиски сектор во Северна Македонија и проекции за натамошен раст

Маја Кадиевска Војновиќ е ангажирана како предавач на Американ Колеџ – Скопје. Својата професионална кариера ја започна во 2003 година во Народната банка на Република Македонија (НБРМ) во Дирекцијата за монетарна политика и истажување, кадешто држеше различни позиции, а во периодот од 2011-2018 година беше вицегувернер задолжен за Секторот на операции на финансиски пазари и платни системи. Во своето шеснаесет годишно искуство како централен банкар, на почетокот од својата кариера беше еден од основоположниците на макроекономските проекции на НБРМ. Како вицегувернер, активно беше вклучена во креирањето и спроведувањето на монетарна политика, во управувањето со девизните резерви и билансот на Централната банка. Учествуваше активно на годишните собранија на ММФ и Светска банка и при мисиите со меѓународните финансиски институции и кредит рејтинг агенции.

За движењата во Финтек секторот во светски рамки и во нашата земја, проекциите и движењето на регулаторната рамка, проследете го интервјуто со г-ѓа Кадиевска-Војновиќ:

 

АФД: Каква е улогата на Fintech индустрија во нашата земја?

K.В: Во светот FinТech индустријата има интензивен раст, а кај нас полека влегува во радарот на финансискиот сектор, бизнисот, регулаторите и воопшто целокупната јавност. Денес е модерно да се зборува за FinTech, но би сакала да потенцирам дека FinTech не е нова индустрија. Технологијата, до одреден степен, секогаш била дел од финансискиот свет (пр. платформи за електронско тргување и тргување со висока фреквенција), а иновацијата во финансиските услуги не е нова појава. Така, во текот на изминатите неколку децении, иновациите во овој сегмент вклучуваат: кредитни, дебитни картички и терминали за издавање пари (банкомати) во 1960-тите, телефонско банкарство во 1970-тите, интернет банкарството, мобилната телефонија, оператори базирани на интернет итн. Најновиот бран на иновации во технологијата и нивната примена во финансиите се однесува на примена на алгоритми на вештачка интелигенција и машинско учење (AI/ML), на технологии базирани на облак (cloud), кои ја олеснуваат размената на податоци B2B, C2B, C2C и B2C преку интерфејси на апликации (API), потоа DLT што е технологија на дистрибуирана книга на записи и паметните телефони кои работат со финансиски апликации.

FinTech индустрија во Македонија е присутна, но би кажала сѐуште во недоволен обем. Влезот на нови даватели на финансиски услуги, на нови иновативни бизнис модели и технологии коишто требат да го зајакнат и автоматизираат пристапот и употребата на постоечките финансиски услуги е ограничен. Примената на напредокот во технологијата како за извршување на плаќањата, така за трансфер на средства, штедење, одобрување на кредити, инвестирање, осигурување, буџетирање и финансиско планирање итн. се уште е ниско во нашата земја. Сепак, овој бран го засилија небанкарските финансиски друштва кои се во подем последните неколку години, а преку новиот модел на обезбедување на брзи кредити преку интернет, не случајно го добиваат епитетот на двигатели на FinТech индустријата во нашата земја.

Од друга страна, домашните банки во последните неколку години се стремат да се вклопат во трендовите на дигитална ера со вложување повеќе средства во нови производи и финансиски иновации. На пример, во последните неколку години имаме раст на мобилното банкарство, т.е на користењето на мобилните телефони преку интерфејси (Apps) за пристап до банкарските услуги. Потоа, виртуелизација на платежните картички на мобилните телефони е исто така новина. На пазарот на капитал, финансиска иновација е платформа за инвестирање (crowdfunding platform), којашто им дозволува на компаниите пристап до алтернативни извори на нетрадиционално финансирање и собирање капитал. Инвеститорите можат да ја користат за да тргуваат со своите акции од стартапи веднаш по почетната фаза на инвестирање со користење на blockchain технологија како да се котирани на берзата. Во сферата на плаќања, во нашата држава имаме можност да ја користиме платформата PayPal, што е P2P (peer-to-peer) платформа, односно преку интернет да комуницираме упатства за плаќање и извршување на електронски трансфери на средства.

АФД: Кој е уделот на небанкарскиот финансиски сектор во економијата на Република Северна Македонија?

K.В: Доминантна позиција во финансискиот сектор во Македонија сѐ уште имаат банките, додека останатите небанкарски институции имаат ниско учество во вкупните средства. Според податоците од последниот Извештај за финансиска стабилност од 2018 година на Народната банка, банките учествуваат со 82,5% во вкупните средства на финансискиот систем, а по нив, позначајно учество имаат задолжителните пензиски фондови со 10,6%, неживотното осигурување со 3,5%, животното осигурување со 1,2% и инвестициските фондови со 1%. Финансиските друштва и покрај високите стапки на раст во последните години, во 2018 година имаат 0,4% учество во вкупните средства на финансискиот систем. На крајот од првиот квартал на 2020 година, вкупните средства на финансиските друштва[1] се околу 4,7 милијарди денари и бележат годишен раст од 44,6%, соодветно. Најголем дел од активата (88,4%) се однесува на побарувањата од приватниот сектор, односно кредитите одобрени на населението се околу 3,1 милијарда денари, додека кредитите одобрени на фирмите се околу 1 милијарда денари. Споредено со првиот квартал од 2014 година[2], кредитирањето на населението бележи раст од 7,7 пати, додека на фирмите е повисоко за 4 пати.

Рапидниот раст на кредитирањето од страна на финансиските друштва укажува на неколку факти. Прво и основно, просторот за продлабочување на финансиската интермедијација во нашата држава е голем. Домашните кредити на приватниот сектор се околу 50% од БДП, во најголем дел од банките или околу 48% од БДП, додека остатокот е од штедилниците, лизинг компаниите и финансиските друштва. Ова е значително под нивоата во земјите од Европската Унија (ЕУ), односно кредитите на приватниот сектор во ЕУ во просек се 142,5% од БДП во 2018 година. Во споредба со земјите од Западен Балкан, нивото на домашните кредити на приватниот сектор е повисоко само од Косово. Тоа значи дека има потреба од финансиски средства. Второ, растот на кредитите од финансиските друштва укажува на фактот дека одреден дел од населението, дел од микро и малите претпријатија немаат пристап до банкарските кредити. Причините се и од стана на понудата, и од страна на побарувачката. Така, банките при одобрувањето на кредити во голема мера бараат истите да бидат обезбедени со колатерал, чија вредност е висока. Покрај колатералот, банките бараат и квалитетна кредитна историја, а кај фирмите и квалитетна оценка за профитабилноста. Во услови на сѐ уште висока невработеност, нестабилни текови на приход, висока сива економија, слабо корпоративно известување, ниска оперативна ефикасност и финансиско работење (особено на микро и малите претпријатија), прудентните барања на банките се ограничувачки фактор за пристап до кредити.

Затоа, одреден дел од населението и фирмите има потреба од алтернативно финансирање, и покрај тоа што истото е со повисоки трошоци, но граѓаните знаат дека ќе ги добијат неопходните средства на брз и ефикасен начин кога им е најпотребно. Воедно, според компаративни мерења и анкети, процедурите за одобрување на кредити од страна на домашните банки се комплексни и долги. Можеби ова е една од причините за раст на побарувачката за кредити од финансиските друштва, чија постапка е едноставна и со минимална документација, но сепак со користење на напреден систем на оцена на кредитоспособноста на клиентите. Последно, и покрај нискиот степен на финансиската писменост во Македонија, растечкиот тренд на кредитирањето од FinТech сегментот укажува на брзо прилагодување на населението и фирмите на дигиталните трендови, кога постои потреба од финансии, но и пристап до вакви производи.

АФД: Согласно извештајот од Светска Банка и студијата на Ernst & Young, проценката во 2019 година е дека 64% од корисниците на финансиските услуги на глобално ниво избрале Финтек компанија, наспроти 16% во 2015 година. На што според вас се должи овој голем раст?

K.В: Индексот на прифаќање на услугите на FinТech компаниите од Ernst & Young во првата година кога беше објавен (2015 година) од 16% порасна на 33% во 2017 година и 64% во 2019 година. Свеста за FinТech, дури и меѓу оние кои не ги прифаќаат овие услуги, сега е многу голема. На пример, во светски рамки, 96% од потрошувачите знаат барем една алтернативна Fintech услуга достапна за да им помогне да префрлат пари и да вршат плаќања. Во Кина и Индија постои најголемо прифаќање (87%); Русија и Јужна Африка (82%); Холандија (73%); Велика Британија (71%); Германија (64%); САД (46%).

Растот на FinTech индустријата, како и на секоја индустрија, е воден од потребите на потрошувачите. Ако една од основите причини на почетоците беше тешкиот пристап на голем дел од светското население да отвори сметки во банки, денес мотивите се еволуирани. Така, во 2017 година 30% од прифаќачите го рангирале лесниот пристап за отворање на сметка како примарен мотив што ги насочува кон FinTech индустријата, додека во 2019 година само 20% сметаат дека е нивен примарен мотив. Она што е значајно е дека расте процентот на испитаници кои како примарен мотив за прифаќање на FinTech производите и услугите ги истакнуваат компетитивните цени и провизии (од 13% во 2017 година на 27% во 2019 година). Помеѓу останатите причини се истакнуваат пристапот до различни и иновативни производи и услуги, како и подоброто искуство,  подобрите карактеристики на производите и квалитет на услугите.

Што се однесува до пристапот до банкарски сметки, во Македонија овој фактор има релативно ниско значење, но сепак остава простор за влез на нови обезбедувачи на финансиски производи и услуги. Според анкетното истражување на Светка банка[3] за финансиска инклузија од 2017 година, 77% од населението во Македонија постаро од 15 години има сметка во банка. Овој процент се разликува по категории, односно 90% од работната сила (вработени плус невработени) имаат сметки во банка и 66% од неактивните. Младата популација има во помал процент отворено сметки во банки (45%), додека постарите лица имаат поголем пристап до сметки (82%). Овие факти укажуваат дека одреден процент од населението сѐ уште нема пристап до банките, што е можност за влез на FinTech индустријата.

Во однос на цените (каматните стапки) на традиционалните банкарски производи, во последните неколку години ниските нивоа на основната каматна стапка (на благајничките записи) се пренесоа во намалување на каматните стапки на депозитите и кредитите. Сепак, анализирано во регионален контекст и пошироко, високите каматни стапки сѐ уште се ограничувачки фактор за поинтензивна кредитна побарувачка. Во однос на провизиите, сѐ уште во јавноста опстојува перцепцијата дека банките, наплаќаат високи провизии за банкарските услуги (водење на сметка, трансфери на средства, картично работење, личен банкар, други документации и сл.). Воедно, високи провизии имаат и давателите на брз трансфер на пари. Овие факти исто така укажуваат на потреба од зголемување на конкуренцијата, односно можност за влез на FinTech компании.

АФД:  Кои се проекциите за натамошен раст и каде ја гледате иднината на fintech индустријата? Дали цените дека постоечката регулатива може да го охрабри развојот на финтек секторот во нашата земја?

K.В: Кога зборуваме за потенцијалите за раст на FinTech секторот во домашната економија, потребно е да се земат предвид некои важни фактори.

Прво, капацитет на целокупната домашна финансиска индустрија за иновации. Растот на финтек во најголем дел е детерминиран од влезот на странски компании, што значи трансфер на бизнис модели коишто веќе се присутни во други земји.

Второ, технолошки развој во нашата држава е релативно низок, но имаме солидна инфраструктура за дигитализација. Така 82% од домаќинствата во Македонија имаа пристап до интернет во 2019 година (90% во ЕУ). Воедно, 74% од населението користи мобилни телефони и лаптоп за пристап на интернет, што е на просекот од ЕУ[4].

Трето, постојната регулатива ја ограничува појавата на нови технолошки решенија во финансиската индустрија, или пак ја отежнува работата на постоечките и затоа е потребна ревизија на сите постоечки законски решенија и примена на европските директиви. Така на пример, отсуството на либерализација во индустријата за платежни услуги може да се третира како фактор за ограничување на дигитализацијата и економската и пазарна слобода во оваа сфера. Ова се очекува да се промени со новиот Закон за платежни услуги и системи со кој се имплементираат повеќе европски директиви. Понатаму, заокружување на процесот за воведување на дигитален идентитет значително би го олеснило функционирањето на финансиските институции.

Четврто, навиките на населението се значајни. Населението во Македонија во најголем дел користи готовина при плаќањата, штеди во готовина (денарска и девизна, во сефови во банки и под перница), има склоност да врши трансфер на средства преку граница во готовина (приливи на менувачки пазар) и позајмува во готовина на пријатели и роднини. Овие навики треба време и едукација за да се променат. Воедно, во оваа насока може да помогне влезот на алтернативни даватели на финансиски производи и услуги, надвор од традиционалните, со што би се зголемила достапноста и свесноста кај населението за постоење на нови иновативни, брзи и во некои случаи поевтини производи и услуги, коишто имаат потенцијал да го намалат кешот од употреба.

Петто, финансиска писменост е исклучително ниска, што го ограничува просторот за подинамично прифаќање и раст на FinTech секторот. Учеството на финансиски писмени возрасни во вкупната популацијата е ниско, односно само 21% во 2014 година[5], што е пониско и од регионалниот просек од 28%, или во однос на Германија каде е 66%. Воедно, само 32% од населението во 2019 година има основни и над основни дигитални вештини (наспроти 58% во ЕУ[6]).

Шесто, демографска структура на населението е неповолна, односно младите луѓе ја напуштаат земјата, а постарите имаат отпор при користење на онлајн апликациите.

АФД: Како здравствено-економската криза од пандемијата на Ковид-19 ќе има влијание на развојот на овој сектор?

K.В: Негативните ефекти врз светската и домашната економија од здравствената криза со Ковид-19 ќе бидат големи и долготрајни, но кризата има потенцијал да засили некои трендови кои беа присутни во период пред неа. Дигитализацијата е несомнено еден од тие трендови (покрај свесноста за значењето на климатските промени, нееднаквоста и сл.). Ова е моментот кога е потребно да се искористат предностите од дигитализацијата и тоа во сите сфери на општеството: во образованието, здравството, јавните услуги и во приватниот сектор. Дигитализацијата може да помогне во опоравувањето на економијата, а воедно и да го зајакне капацитетот за справување со вакви шокови во иднина. Во овие рамки, постои голем простор и за FinTech индустријата. Ограничувачките фактори во домашната економија коишто се споменати погоре, а за чиешто решавање беше потребно повеќе време, може побргу да се надминат во променетото опкружување.

Така на пример, тенденциите на почетокот на кризата покажаа на поинтензивните користење на електронските начини на плаќања од страна на населението во Македонија. Ова е само индикација дека во наредниот период може да следат промени во навиките, што би значело и полесно прифаќање на потенцијалните FinTech производи и услуги. За време на кризата, покрај што се зголеми побарувачката за готовината и користењето на платежните картички, се зголемени и користењето на дигиталните канали на банките од страна на населението. Според Народната банка, во март бројот на електронски кредитни трансфери иницирани од страна на населението се зголемил за значителни 30,3% на годишна основа, односно за 21,4% на месечна основа. За извршување на плаќањата граѓаните особено ги користеле компјутерите, но и мобилните телефони.  Ова укажува дека новата ситуација ги прошири согледувањата на населението во Македонија дека постојат и други канали, надвор од кешот и картичките, како алтернатива за плаќања. Можеби да имаше и други даватели на вакви услуги (за плаќања) од FinTech индустријата, ќе имаше и поголем проток на парите во домашната економија.

Од почетокот на кризата, многу држави во светот со развиен FinTech сектор, ги употребија дигиталните плаќања како канал за ефикасно да допрат и да ги поддржат  невработените и оние од неформалниот сектор, а притоа минимизирајќи го ризикот од зараза. Други пак, пристапија кон обезбедување на достапност до дигитални услуги (олеснување на ограничувањата за пристап до интернет) и финансиски услуги (мобилни пари- mobile money и електронско плаќање на таксите), а некои им обезбедија субвенции на малите земјоделци преку дигитални платформи. Кај нас, пристапот до невработените, граѓаните со ниски примања и студентите беше преку платежните картички, што е далеку од користење на безбедните дигитални канали за да се допре до населението.

Од друга страна, кризата којашто значајно ги погоди билансите на фирмите и буџетите на домаќинствата, во наредниот период само ќе ја засили потребата од пристап до финансии. Во тие рамки, улогата на банките ќе биде голема, но и на финансиските друштва и останатите небанкарски институции кои треба да бидат во поддршка на приватниот сектор. Ако пристапот на многу земји во светот на почетокот на кризата беше поддршка преку реструктуирање на долговите на приватниот сектор или нивно одлагање, во наредниот период ќе биде како да се одржи континуитетот на кредитната поддршка. Во таа насока многу централни банки, пристапија кон релаксирање на капиталните барања и наложија задршка на добивките од претходната година. Кај нас, јаките капитални позиции на банките пред кризата и стабилната база на финансирање на кредитните активности преку депозити, заедно со регулаторните олеснувања во класификацијата на нефункционалните кредити, треба да бидат во насока на активна поддршка на приватниот сектор. Од друга страна, улогата и на FinТech секторот, односно на финансиските друштва кои даваат брзи кредити треба да биде амортизер, односно да обезбеди брза поддршка за населението и микро и малите претпријатија. Затоа е потребно, овој сегмент на небанкарски институции кои се финансираат од сопствени средства и преку други извори со повисок трошок на финансирање да се поддржат. Воедно, потребно е истите да имаат еднаков регулаторен третман како и традиционалните даватели на кредити, особено што кај нив не постојат регулаторни олеснувања во класификацијата на нефункционалните кредити и истите не се признаваат како трошок, што не е случај кај банките и штедилниците.

Да сумирам, развојот на FinTech индустријата во домашната економија ќе биде неизбежен тренд во иднина. Истиот треба да донесе поголема достапност и разновидност на финансиски производи и услуги, чиишто цени со растот на конкуренцијата треба да бидат во корист на населението и претпријатијата. Во овие рамки, кредитирањето секако ќе биде една од најзначајните функции на FinTech секторот. Рапидниот раст на активата на финансиските друштва во последните години ја нагласи потребата за финансии на населението и бизнисот во Македонија, а во овие кризни услови пристапот до кредити ќе биде потребен како никогаш до сега. Затоа, потребно е да се изгради соодветна регулатива за финансиските друштва, којашто нема да ја попречува нивната улога во поддршка на приватниот сектор, а воедно истата да значи и поддршка на финансиската стабилност во нашата држава.

 

Референци:

[1] Офатот на финансиските друштва е според статистиката на Народната банка.

[2] Податоците се од финансиската статистика на Народната банка достапни на следниот линк http://nbstat.nbrm.mk/pxweb/mk/MS%20i%20KS/

[3] GLOBAL FINDEX DATABASE – WORLD BANK

[4] Извор: Еуростат

[5] Анкета на S&P’s Financial Literacy Survey: https://gflec.org/wp-content/uploads/2015/11/3313-Finlit_Report_FINAL-5.11.16.pdf?x47626

[6] Извор: Еуростат

Сподели:

Асоцијацијата на финансиски друштва на Северна Македонија на работен состанок со Народната Банка на Република Северна Македонија

Вчера, 8 јули 2020 година, претставници на Асоцијацијата на финансиски друштва на Северна Македонија предводени од претседателот на Асоцијацијата, Филип Димитровски, остварија работна средба со претставници од Финтек тимот од Народната Банка на Република Северна Македонија.

На средбата се дискутираше за моменталната состојба во која се наоѓа Финтек секторот во земјата, а се направи и резиме на влијанието од здравствено-економската криза предизвикана од пандемијата со Ковид-19 врз небанкарските финансиски друштва. Исто така, беше дискутирано за наодите од истражувањето на Светска Банка поврзано со развојот на Финтек индустријата во Западен Балкан, влијанието на регулативата и политиките и насоки за унапредување и нивната примена во национален контекст.

Како заклучок од средбата беше потврдена подготвеност за понатамошна соработка во насока на унапредување на Финтек секторот во чекор со Европските практики за развој на Финтек индустријата како дел од националната стратегија за Финтек. Ќе се продолжи да се работи на идентификување и заложби за унапредување на пристапот до податоци и информации, како и ќе се вложат заеднички напори кон јакнење на финансиската писменост на населението.

Асоцијацијата на Финансиски друштва останува посветена кон својата мисија да се создаде одговорна пракса, со цел долгорочна соработка и позитивна оценка од страна на потрошувачите и институциите за регулирање на пазарот, истовремено објаснувајќи ги на пошироката јавност различните можности што може да ги обезбедат финансиските друштва кои користат FinTech за развој на поединци и на општеството како целина.

 

Сподели:

Одблиску со членките на АФД: Кредисимо – Интервју со Ѓорги Руков, Директор за меѓународен бизнис развој во Кредисимо

Кои се Credissimo во Македонија?

Credissimo Македонија е дел од ФинТек групација на меѓународни компании со повеќе од 14 години успешна историја. Credissimo во Република Северна Македонија е една од водечките структури во финансискиот сектор за брзо кредитирање, која нуди брзи и лесни финансиски решенија во формата на микро кредити.

Ние сме единственото финансиско друштво во Македонија кое ги обезбедува своите услуги целосно онлајн, без физички контакт со клиентите и посетување на канцеларии, нешто кое се укажа како исклучително важна и актуелна тематика во последно време, а во нашата компанија е долгогодишна практика.

Зошто Credissimo е членка на АФД?

Еден од темелите на кој го базираме нашето работење е целосна транспарентност за корисниците на нашите услуги. Токму поради таа причина, ја поткрепивме идејата да се формира Асоцијација која би ги обединила сите финансиски друштва во Македонија и која ќе се стреми да обезбеди фер и коректна практика на услугите во небанкарскиот финансиски сектор.

Таа практиката се воспостави и како основната мисија на АФД, а покрај успешно исполнување на основната мисија, сметаме дека Асоцијацијата досега доведе и до поголема информираност на генералното население за услугите кои ги нудат финансиските друштва, како и зголемување на довербата во користење на брзите кредити како практично решение.

Со кои предизвици се соочувате во услови на пандемија на Ковид-19 и дали условите за работа за финансиските друштва се исти во Македонија и другите пазари?

Како што напоменав погоре, ние сме единствените кои ги нудиме нашите услуги целосно онлајн. Поради таа причина, во време кога целосниот финансиски сектор се ориентира кон онлајн работење со цел да ги задржи своите клиенти за време на пандемијата, ние бевме и повеќе од подготвени.

И додека сме сведоци на целосна дигитална трансформација во финансискиот сектор, изминатиот период го искористивме да ги усовршивме нашите процеси и уште повеќе да ја олесниме достапноста до нашите услуги, како и да започнеме со подготовка на нови производи и услуги кои ќе одговараат на предизвиците кои се пред нас. Навистина сметам дека пандемијата доведе до долго одложуваната дигитализација во секторот и приоретизирање на онлајн услугите наспроти традиционалното работење, бидејќи тоа е иднината на финансиските услуги.

Како ја оценувате бизнис климата за работа за финансиските друштва во Македонија?

Нашата групација е веќе присутна на 4 меѓународни пазари – Бугарија, Полска, Колумбија и Македонија. Како и секој пазар, така и Македонија со себе ги носи своите предизвици, но за разлика од другите пазари на кои сме присутни можам слободно да кажам дека македонските клиенти се едни од најлојалните. Според нашите анализи, дури 69% од клиентите ги користат нашите услуги повеќекратно.

Сметам дека делумно за тоа е причината што ние како Credissimo постојано се трудиме да ги приспособиме најновите светски трендови од финансиската сфера кон македонските клиенти, а тоа тие ни го враќаат со нивната доверба.

Дополнително, трендот на дигитализација на финансиските услуги кој произлезе можеби како единствената позитивна последица од пандемијата, ќе доведе до поголема достапност на услугите кои ги нудат воедно финансиските друштва и банките и зголемување на улогата која ја имаме како сектор во секојдневието на граѓаните.

 

Сподели:

Асоцијацијата на финансиски друштва на Северна Македонија на работен состанок со Министерството за Финансии на Република Северна Македонија  

Вчера, 18 јуни 2020 година, се одржа состанок преку конференциска врска помеѓу преставниците на АФД Асоцијацијата на финансиски друштва и претставници на Министерство за финансии на Република Северна Македонија. На средбата се направи осврт на состојбата во која се наоѓаат небанкарските финансиски друштва во услови на здравствено-економската криза предизвикана од пандемијата на Ковид-19, предизвиците и  ризиците за небанкарскиот финансиски сектор кои доаѓаат како резултат на здравствената криза и регулаторните измени во текот на пандемијата и потоа, како и можностите и начини на поддршка на финансиските друштва.

Преставниците на АФД ги потенцираа предизвиците за небанкарскиот финансиски сектор, посочувајќи дека е неоходна поддршка од државата за опстојување на индустријата, посебно во смисла на одржување на алтернативните канали на финансирање за граѓаните и малите бизниси во Северна Македонија кои во пост-кризниот период ќе играат значајна улога во надминување на економските ефекти од истата.

На крајот на средбата беше изразена спремност од двете страни за продолжување на меѓусебната комуникација и соработката, со цел изнаоѓање на заеднички прифатливо решение за континуитет на финтек индустријата под овие здравствено-економски услови.

Небанкарскиот финансиски сектор е подготвен да се солидаризира со состојбата во која се наоѓаат граѓаните и општеството во целина и е подготвен да понуди олеснувања за засегнатите граѓани и компании во пост-кризниот период.

 

 

Сподели:

Потпишан меморандум за соработка помеѓу АЕТМ и АФД

Партнерство помеѓу едни од водечките индустрии за дигитална трансформација на општеството – Финтек индустријата и е-трговијата

Во насока на развој на е-трговијата и финтек секторот во Северна Македонија, АФД – Асоцијацијата на финансиски друштва и АЕТМ – Асоцијацијата за е-трговија на Македонија, склучија Меморандум за Соработка со кој обете Асоцијации ќе работат на промовирање и имплементација на современите достигнувања во е-трговијата и финтек во секојдневното живеење на граѓаните во Северна Македонија, како и подигнување на нивото на дигитална и финансиска писменост на населението.

АФД и АЕТМ соработката ќе ја остваруваат преку размена на информации од заеднички интерес, организирање на заеднички активности и проекти, учество на семинари, конференции, тркалезни маси и други едукативни содржини од областа на е-трговија, финтек и слични теми, размена на искуства и давање на професионални совети.

„Нашите основни цели кон коишто се стремиме и работиме уште од формирањето на Асоцијацијата се подигнување на јавната свесност за Финтек индустријата и нивните можности, како и едукација на населението за придобивките од користење на современите технолошки решенија. Преку соработката со АЕТМ веруваме дека заеднички ќе успееме во напорите да придонесеме кон создавање на финансиски и дигитално едуцирано население кое ги ужива придобивките од дигиталната доба во која живееме.изјави Јана Никодиновска, Генерален Секретар на АФД.

„Моменталната ситуација поврзана со COVID-19, даде можност сите да се уверат колку е потребна дигитализацијата на процесите час поскоро. Како Асоцијација за е-трговија на Македонија, изминатиов период цврсто се залагавме за подобрена едукација кога се во прашање дигиталните вештини, работевме на подигнување на свеста од потребите на е-трговијата во секој бизнис, а сега директно финансиски и консултативно помагаме за отворање на нови 40 е-продавници со цел зголемување на понудата. Веруваме дека потпишувањето на овој меморандум со АФД ќе биде само почеток кон една плодна соработка преку која успешно ќе се справуваме со предизвиците кои ги носи дигитализацијата и заеднички ќе придонесеме кон едно – дигитално паметно општество, каде е-трговијата и финтек индустријата ќе бидат составен дел од тоа општество„ – изјави Филип Чижбановски, в.д. претседател на АЕТМ.

 

* * *

За АФД

Асоцијацијата на финансиски друштва на Северна Македонија и нејзините членки ФД Тиго Фајнанс, ФД Кредисимо, ФД М-Кеш, СН Финансиско друштво, ФД Мого и ФД Дигитал фајнанс, вложува големи напори за обезбедување унифицирани стандарди за квалитет на индустријата, еднаквост и етика, промоција на сигурни, општествено одговорни и одржливи практики на кредитирање, промоција на можностите што ги нудат небанкарските финансиски технолошки решенија, а кои ќе бидат од корист на поединците и општеството, како и изградба на конструктивен дијалог и дизајнирање среднорочна стратегија за одржлив развој на индустријата заедно со надзорните органи, регулаторот и законодавецот во државата. Повеќе информации за АФД се достапни на веб страницата www.afd.mk

  За АЕТМ

Асоцијацијата за е-трговија на Македонија е прва и единствена асоцијација која се стреми кон инклузивна е-трговија. Нашата мисија е да креираме иднина за раст и развој на е-трговијата во Република Македонија. Асоцијацијата има за цел да ги поддржи интересите на компаниите за е-трговија како и сите засегнати компании и организации, да придонесе кон знаењето за е-трговија и негово прошиурување вклучувајќи ги поврзаните услуги и технологии и да ги намали и елиминира бариерите кои го ограничуваат растот и развојот на индустријата. Преку најразлични активности како што се обуки и истражувања, лобирање и информирање асоцијацијата се стреми да изгради поволна околина за раст на е-трговијата во С.Македонија. Асоцијацијата беше основана во декември 2017 година и за само две години успеа да изгради партнерска соработка со сите засегнати страни од синџирот за е-трговија. Моментално брои речиси 80 компании кои станаа нејзини членови и поддржувачи.

“Ние веруваме дека иднината за подобра С. Македонија е во дигитална Македонија и смарт општество, а е-трговијата е интегрален дел од едно такво општество.”

Сподели:

Одблиску со членките на АФД: M Keш – Интервју со Ристе Глигоровски, Извршен директор на М Кеш Македонија

Кои се М Кеш Македонија?

М Кеш Македонија е првото онлајн финансиско друштво во Македонија кое ги наруши традиционалните начини на финансирање на населението и се етаблира како пионер на пазарот за микрофинансирање. Ние сме водени од технологија, иновативност и грижата за нашите клиенти. М Кеш Македонија е основоположник на финтек индустријата во Македонија и уште од 2014 година им овозможува на своите клиенти брзо, лесно и удобно да добијат финансиски ресурси преку модерни технологии и во согласност со принципите на одговорно и етичко кредитирање. Од 2018, М Кеш Македонија е присутна и низ целата држава со 24 Продавници за пари. М Кеш Македонија е дел од Менаџмент Фајненшл Груп (МФГ), групација која обединува водечки даватели на небанкарски финансиски услуги во Централна и Источна Европа.

М Кеш Македонија нуди низа на мали кредити од 3 до 70 илјади денари кои може да се отплаќаат еднократно или на рати и тоа месечни или двоседмични, во зависнот од желбата на клиентите. Кредитите се необезбедени и за да се аплицира потребно е само лична карта или пасош. Интересното е што нудиме можност кредитите да се обезбедат со жирант со што истите стануваат многу поефтини и се многу покомпетитивни од останатите финансиски продукти на пазарот. Сите наши продукти се дизајнирани во корист на клиентите и се стремиме нашата услуга да биде што поудобна за нив, секогаш ставајќи ја транспарентноста во комуникацијата на понудите на прво место.

Зошто М Кеш Македонија е член на АФД?

Идејата за формирање на АФД се појави како резултат од развојот на финтек индустријата во Македонија. Сметавме дека е потребно заеднички да се постават рамките и стандардите во релативно новата индустрија, со цел да се обезбеди лесен и брз, но пред се јасен и транспарентен начин на алтернативни финансиски ресурси за речиси сите граѓани. Дополнително, сметаме дека една од основните фукции на АФД, односно зголемувањето на финансиската писменост на граѓаните, ќе доведе до повисоко ниво на информираност кај потрошувачите, а со тоа и зголемена доверба кај небанкарските финансиски институции. Дополнително и она што нас нѐ издвојува е ознаката за Одговорен Кредитор што гарантира повисока заштита на потрошувачите и потрошувачот кога ќе ја забележи ознаката е сигурен дека се почитуваат принципите и етиката во кредитирањето во согласност со одредбите од Кодексот на добра пракса, кој што го потпишаа членките на Асоцијацијата.

Какви се предизвиците од корона вирусот за финансиските друштва воопшто и специфично за М Кеш Македонија

2020 година се покажа како најпредизвикувачка година за сите бизниси. Времето во кое живееме, нè принуди да ги преиспитаме нашите приоритети и начинот на живот. За време на пандемијата, прилично моравме да го преработиме нашиот бизнис, нашата заедница, нашето семејство. Домовите ни станаа канцеларии, од каде бевме поддршка за нашите колешки и колеги кои беа во Продавниците за пари, заедно со нашите клиенти. Во изминатите неколку месеци, како дел од МФГ, успеавме да одговориме на очекувањата на нашите клиенти, да понудиме олеснување и уверување на сите оние кои имаа потреба, да ги обезбедиме работните места во и надвор од компанијата. Горди сме што сме меѓу компаниите кои преземале рани мерки за да ги заштитиме и нашите клиенти и нашите колеги.

Какви се плановите на компанијата во следниот период?

Нашата мисија секогаш беше да обезбедиме пристап до финансиски ресурси за сите луѓе. Тоа не се смени, се разбира. Наша граѓанска должност е да се осигураме дека најранливите од нашите сограѓани Македонци ги добиваат финансиските ресурси што им се потребни и се чувствуваат удобно и спокојно во оваа необична ситуација. Одговорноста и емпатијата се клучни за М Кеш Македонија и оваа криза го докажа тоа уште еднаш. Се разбира, моравме да преземеме одредени чекори за да го обезбедиме деловниот континуитет и безбедноста на нашите колеги и на нашите клиенти. Покрај тоа, презедовме мерки за да ги ослободиме нашите најранливи клиенти и да се осигураме дека можат да ги исполнат нивните предизвици додека трае оваа ситуација. Со други зборови, континуирано се адаптираме на секојдневните промени, внимателно следејќи ги светските и домашните стручни совети.

Сподели:

Носителите на Финтек во нашата земја – небанкарските финансиски друштва можат да бидат поддршка на населението во кризните периоди

Проекциите на меѓународните финансиски институции говорат дека Република Северна Македонија ќе се соочи со пад на економијата и до 4% поради состојбите со Корона кризата. Расте стапката на невработеност, се намалува потрошувачката, што директно ќе влијае врз намалување на производството, а тоа пак кон дополнително намалување на платите на вработените, и дефинитивно, намалување на куповната моќ на граѓаните.

Здравствената криза во светот ќе заврши, и иако е сѐ уште не е извесно кога, сепак се прават напори за стабилизирање на состојбите во поглед на ограничувањата на движењето и мерките за заштита и дистанца. Но, она што  е извесно е дека на сцена стапува економска криза, чиишто ефекти допрва ќе ги согледуваме. Моменталната помош на најпогодените сектори претставува привремена инекција кон задржување на овие сектори во живот и е за поздравување. Но, она што е сега неопходно, е стратешки пристап, проценка на штетите и план за поддршка за сите „второ засегнати“ економски субјекти кои во моментот се соочуваат со ликвидносни проблеми. Фокусираната поддршка во овие индустрии од една страна ќе придонесе за нивно преживување во моменталниот период, амортизирајќи дополнителни негативни економски ефекти како отпуштања, намалени давачки и сл., а од друга, тие во иднина ќе преставуваат клучен играч во побрзото закрепнување економијата.

Овде се вбројуваат небанкарските финансиски друштва кои во нашата земја се носители на Финтек индустријата, кои иако имаат скромен удел од 0.44% во вкупните средства, претставуваат  значаен фактор кој ќе може да понуди поддршка на економијата и населението во периодот што следи. Небанкарските финансиски друштва обезбедувале и што е најважно, ќе продолжат да обезбедуваат пристап до финансии за граѓаните и малите бизниси кои имаат потешкотии за пристап до финансиски средства на друг начин, и тоа многу брзо и едноставно, онлајн или филијала, токму во моментите кога е тоа најпотребно, што директно влијание на квалитетот на животот на корисниците на услугите.

Но, небанкарските финансиски друштва во моменталната ситуација припаѓаат на категоријата „второ засегнати“ економски субјекти, чиишто деловни операции во голема мера се афектирани од активните вонредни мерки – 70% намалени можности за кредитирање заради одложување на ануитетите, што  директно влијае врз нивните можности и капацитети да бидат поддршка на малите бизниси и населението, кога евидентно е дека потребата од средства за надминување на кризните периоди е присутна.

Небанкарските Финансиски друштва, за разлика од традиционалните финансиски институции немаат депозити и евтини извори на финансирање, напротив, небанкарските финансиски друштва се финансираат од сопствени средства и други извори со повисок трошок на финансирање, кој изнесува приближно 15%. Кога на сето тоа ќе се додаде и ограничениот или целосно оневозможениот пристап до изворите на финансирање поради глобалната економска криза, многу директно се доведуваат во прашање средствата неопходни за оперативното работење на небанкарските финансиски друштва .

Токму затоа, сега е моментот да се увиди дека небанкарските финансиски друштва можат да му помогнат на населението да го надмине овој кризен период, но за да се реализира тоа, неопходни се средства и фокусирани кредитни линии кои ќе можат да се редистрибуираат до населението преку небанкарските финансиски друштва, со оглед на тоа што, како што претходно беше напоменато, во моменталните услови небанкарските финансиски друштва немаат капацитет и да пласираат средства во обем колкав што му е потребен и ќе му биде потребен во следниот период на населението.

Сподели: